تبلیغات
وبلاگ دانشجویان علوم اجتماعی دانشگاه مازندران - توهم از حجاب یا توقع از حجاب (بخش اول)

توهم از حجاب یا توقع از حجاب (بخش اول)

نویسنده :مانی رضایی
تاریخ:چهارشنبه 11 آبان 1390-01:37 ب.ظ

با نام ویاد خدا

موضوع مقاله:

توهم از حجاب یا توقع از حجاب ؟؟!!

نگاهی جا معه شناختی به کا رکرد های حجاب

نگارش :

 

امین دائی زاده جلودار(مدرس دانشگاه مازندران)

دانشجو ی دکتری علوم سیاسی

 

ادامه مطلب

مقدمه:

گویی جهان ما بازیچه ی عواطف

زودگذر، سطحی ودنیایی شده است .

حجاب ، شانی از شئون انسان است وپدیده ای است كه تقریبا"به اندازه طول تاریخ بشر سابقه وبقدر پهنه جغرافیای امروزی ، گسترش وتنوع دارد .

این پدیده با خصوصیات فردی واجتماعی انسان در ارتباط است و لذا میتوان آنرا از دیدگاههای مختلفی از قبیل فرهنگی ، اخلاقی ، جامعه شناسی ، مذهب و قانون مورد مطالعه قرار داد.

سلامت انسان و توسعه اجتماعی رابطه ای جدائی ناپذیر دارند وسلامت انسان نعمتی است كه از مجموعه عوامل زیستی ، روانی و اجتماعی و حیات معنوی او تاثیر می گیرد.

جهان در قرن بیستم و بخصوص بدنبال دو جنگ ویرانگر بین المللی تغییرات زیادی را تجربه كرده است . انقلاب صنعتی ، پیشرفت فناوری تغییرات كمی و كیفی در نحوه زندگی انسانها ، ارزشها و نگرشهای آدمیان را نیز دگرگون ساخته است ، بسیاری از نهادهای اجتماعی تضعیف گردیده اند و روابط بین فردی و تعامل آدمیان با یكدیگر نیز تغییرات كمی و كییفی زیادی را تجربه كرده است. یكی از نهادهای اساسی كه تغییرات زیادی را متحمل شده ، نهاد خانواده است . در گذشته ای نه چندان دور ، نهادهایی مانند خانواده گسترده ، خویشاوندان قومیت ونژاد ، مذهب و فرهنگ را احاطه كرده واو را تحت حمایت خود قرار میدادند و بنابر این نوجوانان و جوانان زمان طولانی را صرف كسب استقلال نكرده و به سرعت از بحران هویت گذر میكردند وبرای گذر از بحران ، از حمایت بیدریغ تمامی افراد خانواده نیز بر خوردار بودند.

با كوچكتر شدن خانواده های گسترده و تبدیل آن به خانواده زن و شوهری یا خانواده هسته ای تغییرات زیادی در اهمیت و كاركرد نهاد خانواده نیز آشكار گشت ، مها جرت و شهر نشینی و گستردگی زندگی شهری ، میزان حضور والدین در خانواده را كاهش داده و نحوه تعامل آنان را با سایر اعضاء خانواد ه بخصوص جوانان تغییر داده است حلقه روابط اجتماعی روز بروز نا پایدارتر واستمرار روابط انسانی بین افراد مختلف از جمله افراد خانواده ضعیف تر گردید و نوعی بی تفاوتی اخلاقی نسبت به یكدیگر در بعضی از افراد شكل گرفته است خانواده های امروز نسبت به خانواده های گسترده با مشكلات بیشتری روبرو هستند و حل این مشكلات توان بیشتری رااز والدین طلب میكند واین در شرایطی است كه تغییرات زیادی در تعریف كاركردهای خنواده نیز صورت گرفته است . در بسیاری از كشورهای آفریقایی ، آسیای مركزی ، آمریكای جنوبی ، خاور میانه و نیز ایران توسعه شهر نشینی به شدت در حال گسترش است و به دنبال آن تعداد بزهكاران اجتماعی رو به فزونی نهاده است.

تحولات نظام سیاسی ایران در سالیان اخیر ،همراه با تغییرو تحول در ساختار طبقاتی جامعه موجب افزایش اختلاف طبقاتی ، ورشد اقشار كم در آمد گشته است . تعدادی از مردم از دریافت خدمات حمایتی ، آموزشی و بهداشتی مناسب محروم مانده اند و جوانان و نو جوانان در این میان نخستین گروهی هستند كه بشدت تحت تاثیر این محرومیتها قرار گرفته اند . رشد غیر متعادل جمعیت در طول سالیان نخستین انقلاب و مشكلات ناشی از جنگ برای گروهی عظیم از جوانان این ارمغان را به همراه آورد كه برای تامین زندگی واستفاده از مزایای شهر نشینی به شهرها روی آور شدند ، با توجه به هرم سنی جمعیت ایران ونرخ رشد آن ،اگر برای مشكل جوانان (دختر وپسر)چاره اندیشی نشود بزودی تبدیل به یك معضل انسانی _ اجتماعی خواهد گردید . زیرا با توجه به اینكه جرم بیشترین قربانیان خودرا از میان اقشار آسیب پذیر می گزیند، انتظار افزایش جرم وبزه بدنبال افزایش آماری جوانان بزهكار امری اجتناب ناپذیر بنظر میرسد. بنابراین بنظر میرسد عوامل بوجود آورنده بزهكاری در جوانان ویا بطور كل در سطح اجتماع از جمله معضل بد حجابی را باید هم در سطح كلان و هم در سطح خرد جستجو نمود . سطح كلان آن مربوط به نابرابریها و تضادهای اجتماعی و رو به گسترش جامعه امروز ایران است كه اختلاف طبقاتی را بشدت دامن زده است و سطح خود آن مربوط به تغییر ساختار و بهسازی روانی محیط خانواده هاست كه آسیبهای رونی و اجتماعی زیادی آنان را تهدید می كند.

عدم طرح و تبیین درست و جذاب الگوها و اسوه های دینی از طرف دولتمردان و سیاستهای فرهنگی كشور در طول بعد از انقلاب ،متناسب با مقتضیات و تحول نیازهای نسل حاضر ، الگو پذیری تعدادی از جوانان و نو جوانان از ماهواره ها ، اینتر نت ، فیلمها ،هنر پیشه ها، خواننده ها و ورزشكاران باعث گردیده كه نحوه رفتار و حضور جوانان در جامعه به شكل تقلید از پوشش ،گفتار و آرایش آنان باشد . متاسفانه در این بین باید ضعف و عمق نداشتن باورها و اعتقادات دینی در خانواده را بدان اضافه نمود كه باعث می گردد جهان بینی توحیدی و اعتقادات مذهبی در بین فرزندان باعث عدم پیروی و همانند سازی فرزندان با برخی از والدین دیندار گردد.

تعریف حجاب:

حجاب در لغت به معنای حایل شدن ، پوشاندن ، مانع شدن است.الحجاب مفرد كلمة حجب به معنای :پرده ،پوشش ، لباس ، پارچه ، و هر چیزی كه چیز دیگری را بپوشاند یا هر مانع و حایل و فاصله میان دو یا چند چیز.

آسیب اجتماعی:

به نوعی عمل فردی یا جمعی اطلاق می شود که در چهار چوب اصول اخلاقی وقواعد جمعی(رسمی یا غیر رسمی) محل فعا لیت کنشگران قرار نمی گیر دو در نتیجه با منع قانونی یا قبح اخلاقی ربرو می گردد .(عبد اللهی ،محمد ،15:1381) به عبارت دیگر عمل به آن مغایر اخلاق عمومی بوده وبا نوعی واکنش رسمی یا غیر رسمیروبه رو می گردد.

آ سیب های اجتماعی پدیده هایی متنوع ، نسبی و متغیراند، با وجود بر خورداری از تنوع ونسبیت ، پدید ه ها یی واقعی وقانونمند هستند .

بنا براین آسیب های اجتماعی قابل پیشگیری ودر مان می باشند . پیشگیری از آسیب های اجتماعی در هر جا معه ای منوط به شنا خت علمی ویژ گیها وقانو نمندی های حا کم بر تحول آسیب ها در آن جا معه وبکار گیری یافته های علمی در فرآیند بر نا مه ریزی های اجتماعی است .

ادبیات تحقیق :

تاریخچه حجاب :

استاد مطهری در كتاب مسئله حجاب اشاره می كنند در ایران باستان در میان قوم یهود و احتمالا"در هند حجاب وجود داشته و از آنچه در قانون اسلام آمده سختتر بوده است. اما در جاهلیت عرب حجاب وجود نداشته و بوسیله اسلام در عرب پیدا شده است.

ویل دورانت درصفحه30جلد 12 تاریخ تمدن راجع به قوم یهود و تلمود می نویسد: (( اگر زنی به نقض قانون یهود می پرداخت چنانكه قبلا" بی آنكه چیزی بر سر داشت به میان مردم می رفت یا در شارع عام نخ می رشت یا با هر سخنی از مردان درد و دل می كرد یا صدایش آنقدر بلند بود كه چون در خانه اش تكلم می نمود همسایگانش می توانستند سخنان او را بشنوند در آن صورت مرد حق داشت بدون پرداخت مهریه او را طلاق دهد))اگر عقیده بر این باشد كه حجاب رایج میان مسلمانان عادتی است كه از ایرانیان پس از مسلمان شدنشان به سایر مسلمانان سرایت كرده باز هم سخن نا درستی است ،زیرا قبل از اینكه ایرانیان مسلمان شوند آیات موصوف به حجاب نازل شده بود.

كنت گوببنو در كتاب سه سال در ایران معتقد است كه حجاب شدید دوره ساسانی در دوره اسلام میان ایرانیان باقی ماند ،او معتقد است كه آنچه در ایران ساسانی بوده است تنها پوشیدگی زن نبوده است بلكه مخفی نگه داشتن زن بوده است . به هر حال آنچه مسلم است این است كه قبل از اسلام حجاب در جهان وجود داشته است .

علت پیدایش حجاب( بدبینان):

مخالفان حجاب سعی كرده اند جریانات ظا لما نه ای را به عنوان علت پیدایش حجاب ذكر كنند ، و در این جهت میان حجاب اسلامی و غیر اسلامی فرق نمی گذارند و نیز وانمود می كنند كه حجاب اسلامی از همین جریانات ظالمانه سر چشمه می گیرد.در باب علت پیدایش حجاب نظریات گوناگونی ابراز شده است و غالبا" این علتها برای ظالمانه یا جاهلانه جلوه دادن حجاب ذكر شده است .كه در اینجا به مجموع آنها اشاره می شود:

1-میل به ریاضت و رهبانیت (ریشه فلسفی ):

ارتباط مسئله پوشش یا فلسفه ریاضت و رهبانیت از این جهت است كه چون زن بزرگترین موضوع خوشی و كامرانی بشر است ، اگر زن ومرد با یكدیگر معاشر و محشور باشند ، خواه نا خواه دنبال لذت جویی و كامیابی می روند پیروان فلسفه رهبانیت وترك لذت برای اینكه محیط را كاملا" باز کنند و افراد را باریاضت سازگار كنند بین زن ومرد حریم قائل شده وپوشش را وضع كرده اند.

2-عدم امنیت وعدالت اجتماعی:

ریشه دیگری كه برای بوجود آمدن پوشش ذكر كرده اند نا امنی است. در زمانهای قدیم هر كسی زن زیبائی داشت ناچار بود او را از دید زور مندان مخفی نگه دارد زیرا اگر آنها اطلاع پیدا می كردند او دیگر مالك زن خود نبود . دربرخی دوره ها ی تاریخی بشر شاهد جنایتها و فجایع عجیبی دراین زمینه بوده است شاهزادگان ،خانها ومباشران واربابها هر گاه از وجودزن زیبایی در یك خانه مطلع می شدند به آن خانه می ریختند و زن را از خانه شوهرش بیرون می کشیدنند آن موقع سخن از پوشش وحجاب نبودو زنان بیشتر اندرونی بودنند.

3-پدر شاهی وتسلط مرد بر زن واستثمار نیروی وی در جهت منافع اقتصادی فرد

4-حسادت وخودخواهی مرد

5-عادت زنانگی زن واحساس او به اینكه در خلقت از مرد چیزی كم دارد.

 

...ادامه دارد




داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
همخونه دات کام
شنبه 14 آبان 1390 01:01 ب.ظ

------------------------------ پورتال همخونه دات کام افتتاح شد ------------------------------

همخونه دات کام اولین و تنها وب سایت جستجوی خانه دانشجویی در ایران

لطفا برای حمایت از همخونه دات کام به ما لینک دهید.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.